Pióro Anioła

Autor: Janusz Koryl

Okładka wydania

Pióro Anioła


Dodatkowe informacje

  • Autor: Janusz Koryl
  • Gatunek: Obyczajowe
  • Język Oryginału: Polski
  • Liczba Stron: 300
  • Rok Wydania: 2018
  • Numer Wydania: I
  • Wymiary: 121x195 mm
  • ISBN: 9788381471886
  • Wydawca: Novae Res
  • Oprawa: Miękka
  • Miejsce Wydania: Gdynia
  • Ocena:

    5/6


Oceń Publikację:

Książki

Fabuła: 100% - 2 votes
Akcja: 100% - 2 votes
Wątki: 100% - 2 votes
Postacie: 100% - 3 votes
Styl: 100% - 3 votes
Klimat: 100% - 3 votes
Okładka: 100% - 2 votes
Polecam: 100% - 3 votes

Polecam:


Podziel się!

Wybierz opinię:

Książkojady

O pojawieniu się kolejnej powieści rzeszowskiego pisarza – Janusza Koryla nie było zbyt głośno. Już sama liczba recenzji, których ukazało się dosłownie kilka, pokazuje, że „Pióro anioła” zginęło w natłoku premier wydawniczych. Szkoda, bo jest to dobra, przemyślana i wrażliwa proza. Janusz Koryl to przede wszystkim poeta, co daje odczuć się nawet w prozatorskich tekstach. Liryczność odnajdziemy również w opowieści o mieszkańcach Leszczyn, autor z przekorą i ironią obrazuje stosunki międzyludzkie na wsi, w której wszyscy się znają, a ostatnie słowo zawsze należy do proboszcza. Szara rzeczywistość przeplatana jest tutaj oniryzmem, magicznością, autor stara się zwrócić uwagę czytelnika na detale – piękno piejącego koguta, tęskny dźwięk akordeonu, zmieniający się krajobraz rzeki w zależności od pory roku. Leszczyny, chciałoby się rzec polskie Betlejem, to literacka soczewka, w której skupiają się wszystkie nasze narodowe przywary, z jednej strony budzące uśmiech, cynizm, a z drugiej tak bardzo ludzkie, prozaiczne. Wieś, której obraz wyszedł spod pióra Janusza Koryla nie jest przerysowana, nie mogę też powiedzieć, że jest karykaturą, raczej staje się „nadwyrazistą” miniaturą polskiej, zapomnianej wsi, dawnego świata, scentralizowanego, opartego na prostych zasadach, w którym zabobony, ludowość i wiara uzupełniają się i dyktują tętno codzienności. Oczekiwanie na ponowne narodziny mesjasza w Leszczynach obnaża brak wrażliwości i intymności we współczesnym świecie. Leszczyny stają miejscem taniej sensacji, a narodziny mesjasza zamieniają się w reality show. Janusz Koryl pokazuje gorzką lekcję, że przez 2000 lat, tak naprawdę nic się nie zmieniło w ludzkiej mentalności…

 

„Pióro anioła” to reinterpretacja historii z Betlejem, narodzin Jezusa. Autor jednak pokusił się umieścić akcję narodzin kolejnego mesjasza w polskiej wiosce, w czasach współczesnych. Maria, sprzątaczka w szkole i Józek, cieśla i pracownik pobliskiego tartaku są małżeństwem, od sześciu lat starają się o dziecko, bezskutecznie. Pewnej nocy do kobiety przychodzi mężczyzna w białej szacie, okazuje się być aniołem, posłańcem Boga. Historia z Ewangelii zdaje się powtarzać, Maria ma za dziewięć miesięcy urodzić syna:

 

„Świat zmierza ku nieuchronnej zagładzie. (…) Stwórca postanowił interweniować i na świat ma przyjść nowy mesjasz. Dzięki niemu będzie można zapobiec apokalipsie, dopóki nie jest za późno” (s. 9)

 

Większą dozę sceptycyzmu wykazuje mąż, który nie może uwierzyć w boskie objawienie, więc udaje się do baru „Pod skrzydłem”, aby przemyśleć słowa Marii przy kilku kuflach piwa. Oczywiście dość szybko rozwiązuje mu się język i zwierza się kolegom. Niebywała wiadomość szybko roznosi się po Leszczynach, budzi niedowierzanie ale i zdziwienie. Ostatecznie to jednak proboszcz potwierdza słowa Marii, wierząc w nadejście mesjasza. Słowa księdza okazują się być niepodważalne, niemal dogmatyczne i każdy z mieszkańców jest przekonany, że dokładnie 25 grudnia Maria Solecka urodzi drugiego mesjasza, który zbawi świat. W małej wiosce zaczynają się dziać cuda, a podkarpackie Leszczyny stają się słynne w całej Polsce. Okazuje się, że na cudach można dobrze zarobić…

 

Niepozorne, spokojne Leszczyny, w których mamy wrażenie, że czas się dawno zatrzymał, stają się centrum niezwykłych, boskich wydarzeń. W groteskowym świecie polskiej wsi Janusz Koryl ujął barwne ludzkie portrety. Przestrzeń Leszczyn to miejsce gdzie ścierają się ze sobą sacrum i profanum, to miejsce cudów i tragedii, żyjące swoim wewnętrznym rytmem odmierzanym przez naturę. Autor piętnuje polski katolicyzm, małostkowość, pozorną pobożność, przerysowaną religijność. Mieszkańcy Leszczyn rozgrzeszeni podczas niedzielnej mszy, pogrążają się na nowo w grzechach podczas pozostałych dni tygodnia. Rozruszana szyba z wizerunkiem Matki Boskiej, urastająca do cudu może zapewnić niezły zarobek, podobnie transmisja na żywo z narodzin mesjasza. Wszystko można sprzedać i kupić, i nikt nie ma skrupułów aby wiarę również sprowadzić do materialnych wymiarów. Jedynym sceptykiem i niedowiarkiem we wsi okazuje się być Sobieraj, który w wyniku wypadku stał się inwalidą. Za swoje cierpienie obwinia Boga, zamyka się w domu, ucieka przed ludźmi, popadając w depresję. Bóg jednak okazuje się być o wiele łaskawszy niż uważa Sobieraj…

 

„Pióro anioła” to wzruszająca opowieść przede wszystkim o ludziach, wiejskich „odszczepieńcach” dryfujących pomiędzy marzeniami, fantasmagoriami a codziennością. Niejeden z tych marzycieli, oderwanych od wioskowych problemów chciałby przekroczyć leszczyński rubikon. Choćby niesforny trzynastoletni Michał:

 

„pragnął się wyrwać z tego zaklętego kręgu, który otaczał jego dzieciństwo, Pragnął zagarnąć jak najwięcej świata i doznać czegoś, co wykraczałoby daleko poza zwyczajną codzienność” (s. 57)
Wśród śniących na jawie, „nadwrażliwców”, buntowników rzeczywistości jest Gagarin – kolekcjoner ptasich piór, współczesny Ikar pragnący wznieść się ponad Leszczyny aby sprawdzić czy „niebo jest miękkie jak brzuch noworodka” (s. 75). Jest tez grający na akordeonie Rozmaryn, który najczęściej przesiaduje nad rzeką, grając roślinom i zwierzętom:

 

„Ale najbardziej Rozmaryn lubił grać nad rzeką. Stał na brzegu, z pasją rozciągając miech, a spod jego ruchliwych palców ulatywały w górę płomienne dźwięki. (…) Grał niestrudzenie, o różnych porach dnia i nocy, jakby chciał w sobie zagłuszyć gorzką melancholię. W dzień grał obłokom na niebie, rybom w rzece, leśnym drzewom i każdej drobnej roślince. W nocy grał gwiazdom i księżycowi w podziękowaniu za towarzystwo i świetlne pręgi na wodzie, drgające przy każdym westchnieniu rzeki” (s.115)

 

W tej nietypowej galerii „dziwaków” jest również staruszek Sęk, piszący co tydzień listy do papieża. Każda z tych postaci utkana jest z wielką wrażliwością, lirycznością, wyczuciem. Zarówno Gagarin jak i Sęk są zakładnikami swoich marzeń, które ostatecznie prowadzą do tragicznego finału. Bohaterowie odznaczający się innością wydają się być najciekawszymi postaciami, nie Maria i Józek Soleccy czy zaradny proboszcz, ale właśnie marzyciel Gagarin, staruszek Sęk i Rozmaryn są wykreowani z ogromną czułością, sympatią, zrozumieniem.

 

W powieści „Pióro anioła” mamy do czynienia z realizmem magicznym, który potęguje wrażenie, że wiejska społeczność podkarpackiej wsi egzystuje w osobliwym mikrokosmosie, hierarchiczności, według ustalonych zasad. Początkowo czytelnik ma wrażenie, że znalazł się w czasach gdy nie było jeszcze Internetu, telefonów i mediów, czas biegnie tutaj spokojnie, a ludzie skupieni są na własnych problemach. Kiedy jednak informacja o mesjaszu dociera poza Leszczyny, pojawiają się znamiona współczesności – wszechobecne media, telewizja, hałaśliwa nowoczesność wkracza bezczelnie do małej wioski. Autor zaskakuje zakończeniem, aż prosi się o jakieś dopowiedzenie. Pozostajemy ze zdziwieniem, zawieszeni między oczekiwaniem na cud, a dramatem.

 

„Pióro anioła” Janusza Koryla nie może być książką nieobecną, przemilczaną, zapomnianą, bo jest to bardzo wrażliwa proza, punktująca celnie i z przymrużeniem oka, opisująca obraz polskiej, małej społeczności. Interesująca i odważnie potraktowany jest temat wiary, która zamienia się w towar, tracąc wymiar duchowy. Autor kreśli niezwykły świat Leszczyn, w którym ludzie rozmawiają ze sobą, dzielą się swoimi troskami, czasami filozofują, czasami plotkują, spędzają czas w barze świętując, wspominając lub rozpaczając, ale tworzą solidarną społeczność. „Pióro anioła” obrazuje oczekiwanie na ponowne Boże Narodzenie, na ocalenie świata przed kataklizmem, ale jak pokazuje autor, ludzie wciąż nie są przygotowani, pogrążeni we własnych troskach, chciwości, nie dostrzegają tragedii drugiego człowieka, swojego sąsiada. Tytułowe pióro anioła jest schowane, ukryte w skrzyni, staje się przedmiotem, który dzieli. Marzy o nim Gagarin, który chce oddać swoją kolekcję piór w zamian za anielskie pióro, ale nie znajduje o Marii zrozumienia, gestu czułości i empatii. W powieściowych Leszczynach ludzie pozornie są zjednoczeni, tak naprawdę dzieli ich wiele. Są tacy jak w śnie Rozmaryna, zajęci przeżywaniem, pogrążeni w sobie, przeglądający nieustannie fotografie, zamknięci w przeszłości lub teraźniejszości. Skupieni wyłącznie na sobie.

 

Komentarze

Kod antyspamowy
Odśwież


Współpracujemy z:

KARTA BIBLIOTECZNA

BIBLIOTECZKA

  • Załóż swoje konto
  • Karta Do Kultury

    Jeżeli zalogujesz się na swoje konto, będziesz mógł bezpłatnie:
    *obserwować pozycje wydawnicze, promocje oraz oferty specjalne
    *dodawać je do ulubionych
    *polecać innym czytelnikom
    *odradzać produkty, po które więcej nie sięgniesz
    *listować pozycje, które posiadasz
    *oznaczać pozycje przeczytane/obejrzane
    Jeżeli nie masz konta, zarejestruj się, zapraszamy do rejestracji!