Amnezjak

Autor: Jakub Nowak

Okładka wydania

Amnezjak


Dodatkowe informacje

  • Autor: Jakub Nowak
  • Tytuł Oryginału: Amnezjak
  • Gatunek: FantastykaFantasyScience Fiction
  • Język Oryginału: Polski
  • Liczba Stron: 480
  • Rok Wydania: 2017
  • Numer Wydania: I
  • Wymiary: 140x210 mm
  • ISBN: 9788364384646
  • Wydawca: Powergraph
  • Oprawa: Twarda
  • Miejsce Wydania: Warszawa
  • Ocena:

    6/6

    6/6


Oceń Publikację:

Książki

Fabuła: 100% - 2 votes
Akcja: 100% - 3 votes
Wątki: 100% - 2 votes
Postacie: 100% - 2 votes
Styl: 100% - 2 votes
Klimat: 100% - 2 votes
Okładka: 100% - 2 votes
Polecam: 100% - 1 votes

Polecam:


Podziel się!

Wybierz opinię:

Uleczkaa38

Dziewięć fascynujących opowiadań, dziewięć wyjątkowych i niezwykle złożonych światów przyszłości oraz dziewięć diametralnie różnorodnych odsłon literatury science - fiction w rodzimym wydaniu.... Wszystko to oferuje nam sobą intrygująca książka Jakuba Nowaka pt. "Amnezjak", która to ukazała się nakładem Wydawnictwa Powergraph.

 

Jak już wspomniałam na wstępie, książka ta oferuje sobą zestaw dziewięciu opowiadań z gatunku szeroko rozumianej fantastyki naukowej. Opowiadań, przewyższających niejednokrotnie swoją złożonością, szczegółowością i samą konstrukcją fabuły pełnowymiarowe powieści, w których nie często mamy okazję podziwiać tak brawurową, pełną i inteligentną formę literacką. Pan Jakub Nowak zaprasza nas bowiem na kartach swego dzieła do dziewięciu wyjątkowych, różnych i za każdym razem perfekcyjnie wykreowanych światów i ich mieszkańców, z którymi przychodzi to dzielić nam los przez czas lektury owych kilkudziesięciu stron, niosącej sobą wielkie emocje, barwne przygody i niczym nie ograniczoną fantazję, której zrozumienie, interpretacja i ostateczny obraz, zależą także i od nas samych...

 

Zbiór otwiera opowiadanie pt. "Karnawał", będące intrygującym wycinkiem alternatywnej przeszłości naszej ojczyzny, w której to znajdujący się pod zaborami Polacy stawiają opór ciemiężcy za pomocą odwagi, sprytu, walki, ale także i ingerencji sił nadprzyrodzonych...

 

Drugie opowiadanie nosi tytuł "Dziwne dni" i stanowi ono zabawne, porywające, ale też i na swój sposób gorzkie spojrzenie na hipotetyczną obecność Jima Morrisona w PRL-owskiej Polsce, gdzie to ikona muzyki wikła się w skomplikowaną intrygę kryminalną...

 

Trzecia opowieść nosi tytuł "Ekumenizm" i zabiera nas ona swoją fabułą do wnętrza wirtualnej rzeczywistości systemów oraz na pokład statku kosmicznego, gdzie to toczy się wojna pomiędzy pradawnymi, słowiańskimi bogami, w której to ludzie są jedynie nic nie wartym narzędziem w ich rękach...

 

Kolejne opowiadanie - "Rychu", to intrygująca, choć także i niełatwa w odbiorze opowieść o fikcyjnym, intelektualnym i wypełnionym licznymi fobiami pojedynku P. K. Dicka i S. Lema, m.in. za pomocą donosów do FBI.

 

Z kolei historia przedstawiona tutaj w opowiadaniu pt. "Retro (fantazja alternatywna)" przenosi nas swoją fabułą do alternatywnej rzeczywistości okresu stanu wojennego w Polsce, a konkretnie za druty obozu pracy i zesłania gdzieś na Śląsku, gdzie to trafiają niepokorni obywatele tego świata.

 

Następna propozycja od autora nosi tytuł "Ciężki metal" i oferuje ona sobą duszną, trudną i ciężką opowieść z pogranicza s-f, opowiadającą o powolnej wojnie dwóch światów - realnego i tego kryjącego się gdzieś obok nas, niekoniecznie zaś namacalnego i prawdziwego...

 

Opowiadanie pt. "Dominiczka mówi", to z kolei opowieść o świecie zaawansowanej technologii, w którym to człowiek niemalże całkowicie poświecił swoją wolność i autonomię na rzecz wirtualnej rzeczywistości oraz obecności w naszych myślach specjalistycznych oprogramowań komputerowych.

 

Przedostatnia z zawartych tu mini opowieści - "Zimno, gdy zajdzie", to wyjątkowa, mocna w swym przekazie, niezwykle inteligentna, fascynująca, ale też i przerażająca swoją zimną logiką opowieść o wskrzeszeniu, w której to zmarli ludzie powracają w powłokach przypadkowych, cudzych ciał.

 

Zbiór ten wieńczy zaś tytułowy "Amnezjak", czyli brawurowa, stawiająca wiele ważnych pytań i odważna w formie historia o pamięci, tożsamości, pragnieniu kultywowaniu tradycji przez tych, którym pozostała jedynie wiara w sens czekania...

 

Fantastyka w wydaniu Jakuba Nowaka nie jest prosta, lekka i łatwa w odbiorze, gdyż wymaga ona od czytelnika wielkiej uwagi, silnego zaangażowania, jak i też tej chyba najważniejszej rzeczy - wyobraźni. Otóż autor oferuje nam tutaj scenografię, bohaterów i krótką historię z ich udziałem, nie zdobywając się przy tym na żadne wprowadzenia, elementy wyjaśnień i pomocne słowa, które pomogłyby nam odnaleźć się w tej literackiej rzeczywistości. To , czy tak się stanie, zależy już tylko i wyłącznie od czytelnika, który ma wszelkie środki ku temu, by móc w pełni zrozumieć, docenić i czerpać jak najwięcej z tych mini opowieści. A kiedy już uda się to mu osiągnąć, to wówczas dana jest wyjątkowa, inteligenta i stojąca na najwyższym możliwym poziomie literacka uczta, jakiej nie powstydziliby się najwięksi mistrzowie tego gatunku, z samym Philipem K. Dickiem, na czele... To oryginalna, wyjątkowa i na swój sposób magiczna fantastyka, której nie sposób się oprzeć...

 

Największą siłą i mocą tej literatury, jest jej kreacja fantastycznych światów. Światów, zachwycających nas swoją logiką, naturalnością, realizmem i przedstawianą tu szczegółowością. Otóż niezależenie nie od tego, czy wraz z lekturą poszczególnego opowiadania trafiamy na alternatywnej przeszłości naszego globu i naszego kraju, pokład kosmicznego okrętu, schronu postapokaliptycznej przyszłości, czy też szalonej głowy młodego człowieka, za każdym razem jest niezwykle efektownie, ciekawie, kunsztownie pod każdym względem. To miejsca, które czasami nas bawią, czasami zachwycają, innym raz zaś smucą i przerażają, ale zawsze przykuwają naszą uwagę do tego stopniu, iż nie sposób jest przerwać lektury zaczętego już opowiadania, jak i też zapomnieć o tych światach na długo po dobrnięciu do ostatniego zdania w tej książce...

 

Bardzo ważne miejsce w twórczości tego autora zajmuje człowiek. Człowiek, który za każdym razem jest na swój sposób ofiarą i pokrzywdzonym przez rzeczywistość, w jakiej żyje. Ofiarą systemu, wojny, sił nadprzyrodzonych, zaawansowanej technologii, ludzkiej głupoty, czy też własnego szaleństwa. W zasadzie można stwierdzić, iż nie ma tu ludzi dobrych, ani też złych, są za to zwyczajni, zagubieni, bezbronni i podatni na dobro oraz zło. Nie znajdziemy tu także wielkich happy endów z ich udziałem, w których to triumfowało by dobro, szczęście, sprawiedliwość. Niemniej to właśnie dzięki temu postacie te wydają się nam o wiele bliższe, prawdziwsze, realniejsze, a to zawsze jest niezwykle ważne, nawet w takim literackim gatunku, jak science - fiction.

 

"Amnezjak" to wymagająca, intrygująca i wielce oryginalna fantastyka na polskim rynku wydawniczym, jakiej to nie uświadczymy nazbyt często. To literatura pełna wyjątkowych i nieszablonowych pomysłów, znakomitej kreacji miejsca akcji i jej osobowych uczestników, jak i też wyjątkowych emocji, dotykających przede wszystkim istoty człowieczeństwa. Wszystkiego tego dopełnia doskonały warsztat pisarski Jakuba Nowaka, który oferują swoją twórczością bardzo wiele, ale też i nie mniej wymaga od czytelnika. Myślę, że ten niniejszy zbiór opowiadań docenią przede wszystkim wytrawni, doświadczeni i głodni wybitnych dzieł czytelnicy, gdyż do takich z pewnością należy ta książka. Polecam - to porcja wspaniałej fantastyki!

Brzoza

Podczas tegorocznego poznańskiego festiwalu fantastyki Pyrkon miałem przyjemność uczestniczyć w wielu spotkaniach autorskich oraz panelach dyskusyjnych. W pamięci zapisała mi się zwłaszcza rozmowa z autorami wydawnictwa Powergraph, którzy promowali swoje najnowsze dzieła. Za konferencyjnym stołem zasiedli wówczas Michał Cetnarowski z antologią "Bestia Najgorsza", Rafał Kosik z zapowiedzią "Różańca", Robert M. Wegner, który zdradził tytuł kolejnej części "Opowieści z meekhańskiego pogranicza" oraz Jakub Nowak z przedpremierowym wydaniem swojego zbioru opowiadań pt. "Amnezjak". Twórczość ostatniego z autorów była mi częściowo znana za sprawą nowel publikowanych głównie w "Nowej Fantastyce", dlatego decyzję o przeczytaniu zbioru odłożyłem na bliżej nieokreśloną przyszłość. Czas pokazał jak bardzo się myliłem.

 

Na dorobek literacki Jakuba Nowaka składa się jedenaście opowiadań rozsianych po różnych antologiach oraz czasopismach: wspomnianej "Nowej Fantastyce" oraz "Czasie Fantastyki". Czytelnik nieobeznany z twórczością Autora może mu zarzucić, że nie jest to zbyt pokaźny dorobek, lecz w przypadku Jakuba Nowaka sprawdza się powiedzenie, że "liczy się jakość, a nie ilość". Dość powiedzieć, że w blurbie umieszczonym z tyłu okładki znajduje się rekomendacja Jacka Dukaja. "Amnezjak" stanowi podsumowanie dotychczasowej twórczości Jakuba Nowaka. Na zbiór składa się dziewięć opowiadań, które zaprezentowane razem, w jednym tomie, pozwalają lepiej zrozumieć inspiracje, literackie eksperymenty oraz motywacje Autora.

 

Jako pierwszy zaprezentowany został "Karnawał" - opowiadanie, za które Jakub Nowak otrzymał nominację do Nagrody im. Janusza Zajdla. Utwór przedstawia alternatywną wizję Polski w drugiej połowie XIX wieku, ukazaną na tle targanej konfliktami Europy. Spiski, polskie dążenia narodowowyzwoleńcze oraz polityczne "gierki" zostały wzbogacone o elementy charakterystyczne dla fantastyki: organizmy służące jako broń zdolna zniszczyć całe miasta, motyw życia po śmierci, a przede wszystkim tytułowy "karnawał". Kolejnym opowiadaniem są "Dziwne dni", w których Autor składa specyficzny hołd jednemu z największych muzyków XX wieku. Utwór, podobnie jak "Karnawał", przedstawia alternatywny obraz Polski, tym razem w latach 60-tych. Oto nasz kraj po konferencji w Jałcie znalazł się w strefie wpływów Zachodu i nie jest obarczony widmem komunizmu. W takich realiach żyje i tworzy Jim Morrison, syn Polki i amerykańskiego żołnierza, który stojąc na czele (rodzimego) zespołu The Doors święci muzyczne triumfy. Morrison z wizji Jakuba Nowaka jest na wskroś polski - słucha Breakoutu, studiuje na łódzkiej filmówce, przeżywa silne emocje pod wpływem wizyty w Auschwitz, a jednocześnie walczy ze swoimi demonami, komponuje szlagiery i nie ustaje w pędzie do autodestrukcji. Na tle kariery Morrisona rozwija się równolegle wątek...kapitana Żbika, dzielnego milicjanta i bohatera komiksu. Trzecim opowiadaniem w zbiorze jest "Ekumenizm", w którym przenikają się nawzajem świat wirtualny oraz przetworzony przez nanotechnologię świat rzeczywisty. W efekcie czytelnicy otrzymują odważną mieszankę cyberpunku, hard science fiction oraz słowiańskich wierzeń. Zgadza się, słowiańskich wierzeń, ponieważ w ujęciu Autora Światowit jawi się jako metafora cyfrowej sztucznej inteligencji, która niczym mityczny pierwowzór dysponuje wieloma obliczami. Oprócz Jima Morrisona, Jakub Nowak składa też hołd innemu amerykańskiemu klasykowi - Philipowi K. Dickowi. Opowiadanie "Rychu" jest ciekawą i dość żartobliwą wariacją na temat jednej z obsesji autora "Blade Runnera" i "Ubika", czyli poglądu, że Stanisław Lem nie był człowiekiem z krwi i kości, ale kryptonimem tajnej grupy komunistycznych agentów, którzy dzięki literaturze science - fiction starali się przejąć władzę w Stanach Zjednoczonych. Tytułowego bohatera można uznać za alter ego Dicka - nie stroniącego od używek, dręczonego przez fobie i piszącego donosy do FBI. Obawy "Rycha" nie są jednak tak dalekie od rzeczywistości, ponieważ na jego drodze stanie SLEM...Za przykład autorskiej wizji przeszłości należy uznać także opowiadanie pt. "Retro (fantazja alternatywna)". Fabuła przenosi czytelników w okres schyłkowego PRL-u i opowiada historię grupki ludzi, zmuszonych do egzystowania w podziemiach na Śląsku. W utworze czuć klimat stanu wojennego, który został wymieszany z motywami typowymi dla cyberpunku. Porównania do "Neuromancera" autorstwa Williama Gibsona są jak najbardziej zasłużone. Następnym opowiadaniem w kolekcji jest "Ciężki metal", którego fabuła koncentruje się na wojnie świata realnego oraz nierzeczywistego. Tym co wyróżnia ten konflikt jest broń - słowa, terminy i znaczenia. Wybór akurat takiego oręża nie może dziwić, ponieważ Jakub Nowak na codzień pracuje w Instytucie Dziennikarstwa na Wydziale Politologii UMCS, zajmując się m.in. teoriami komunikowania. Jego fascynacje środkami komunikacji są doskonale widoczne również w opowiadaniu "Dominiczka mówi", przedstawiającym świat, którego rzeczywistość jest kreowana przez algorytmy sieci, zaś ludzie są biernymi, pozbawionymi wolności odbiorcami komunikatów.Przedostatnim utworem w zbiorze jest "Zimno, gdy zajdzie". Opowiadanie pierwotnie ukazało się w antologii "Pożądanie" (wydanej także nakładem wydawnictwa "Powergraph") i przybliża historię niejednoznacznej relacji matki z synem, którego ciało opanowała dusza jej tragicznie zmarłego męża. Antologię wieńczy tytułowe opowiadanie "Amnezjak", którego akcja rozgrywa się w zagubionym w czasie i przestrzeni zamku królewskim na Wawelu - miejscem konfrontacji pomiędzy przeszłością (uosabianą m.in. przez Jagiełłę) oraz współczesnością / przyszłością, reprezentowaną przez "dresiarzy" i "kiboli".

 

Na początku recenzji pragnę zaznaczyć, że "Amnezjak" nie jest lekturą lekką - książki nie da się czytać podczas porannej jazdy autobusem czy w przerwach pomiędzy zajęciami. Antologia wymaga absolutnego skupienia i zaangażowania intelektualnego, oferując w zamian przyjemność z obcowania z wielowarstwową i wieloznaczną science - fiction najwyższej klasy.

 

Na poziom literacki "Amnezjaka" wpływa wiele elementów. Pierwszym z nich jest warstwa językowa. Autor posługuje się słowem perfekcyjnie, czego dowodem są choćby wyrafinowane i niejednoznaczne neologizmy. Widać tu zainteresowania naukowe Jakuba Autora, który "mowę" traktuje nie tylko jako narzędzie komunikacji, ale podnosi je do rangi problemu badawczego. Teksty zmuszają czytelnika do refleksji na temat semantyki, roli zwyczajnej rozmowy w budowaniu relacji międzyludzkich oraz nadmiaru treści przy jednoczesnym niedoborze informacji. Rozważania Autora są szczególnie cenne w "ponowoczesnym" świecie zdominowanym przez "postprawdę" i nowomowę. Oprócz werbalnej strony komunikacji Nowak doskonale operuje różnymi motywami kulturowymi. Czytelnicy mogą uznać ciemne okulary Wojciecha Jaruzelskiego, pomnik Leopolda Staffa mylony z Leninem czy wąsy Lecha Wałęsy za pewnego rodzaju zabawę skojarzeniami, jednak u Nowaka urastają one do rangi symboli, które niosą ze sobą ładunek emocjonalny i informacyjny.

 

Bohaterowie opowiadań są równie niejednoznaczni i wielowarstwowi jak światy, w których przychodzi im żyć. Gotowość poświęcenia życia dla zniewolonej ojczyzny w "Karnawale", tęsknota za bliską osobą w "Zimno, gdy zajdzie" czy walka z osobistymi demonami wybitnej jednostki w "Dziwnych dniach" sprawiają, że pomimo fantastycznego anturażu bohaterowie wykreowani przez Jakuba są zagubieni, pełni zalet i wad, a przez to bardziej wiarygodni.

 

Podsumowując, "Amnezjak" na pewno spotka się z uznaniem miłośników ambitnego, i problemowego science - fiction, którzy wymagają od tego gatunku czegoś więcej niż motyw walki dobra ze złem gdzieś w odległej galaktyce. Fantastycznie (nomem omen) skonstruowane fabuły i kunszt językowy dorównują oryginalnym pomysłom i arcybogatej wyobraźni Autora. Jakub Nowak stworzył wiele przestrzeni interpretacyjnych - zadaje pytania bez udzielania odpowiedzi, co pozwala odkrywać jego opowiadania na nowo. "Amnezjak" wpisuje się w najlepsze tradycje rodzimej fantastyki naukowej i śmiało można postawić go na półce obok książek Lema, Zajdla czy Dukaja. Trudno o lepszą rekomendację.

 

Komentarze

Kod antyspamowy
Odśwież


Współpracujemy z:

KARTA BIBLIOTECZNA

BIBLIOTECZKA

  • Załóż swoje konto
  • Karta Do Kultury

    Jeżeli zalogujesz się na swoje konto, będziesz mógł bezpłatnie:
    *obserwować pozycje wydawnicze, promocje oraz oferty specjalne
    *dodawać je do ulubionych
    *polecać innym czytelnikom
    *odradzać produkty, po które więcej nie sięgniesz
    *listować pozycje, które posiadasz
    *oznaczać pozycje przeczytane/obejrzane
    Jeżeli nie masz konta, zarejestruj się, zapraszamy do rejestracji!